Grupy Producentów Owoców i Warzyw

GRUPY PRODUCENTÓW OWOCÓW I WARZYW

Członkami grup mogą być: osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki nieposiadające osobowości prawnej, przy czym muszą to być producenci rolni, prowadzący gospodarstwo rolne (muszą mieć na siebie wystawiony nakaz podatkowy) lub prowadzący działalność w ramach działów specjalnych produkcji rolnej.
Formy prawne przyjmowane przez organizujących się producentów: Spółka z o.o., Spółdzielnia, Zrzeszenie, Stowarzyszenie.

Wstępnie uznana grupa producentów owoców i warzyw może otrzymać wsparcie finansowe:
 a) na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej,
 b) na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Uznana organizacja producentów owoców i warzyw może korzystać z dwóch rodzajów pomocy wspólnotowej w ramach rynku owoców i warzyw świeżych:
 a) z dofinansowania funduszu operacyjnego przeznaczonego na realizację zatwierdzonego programu operacyjnego,
 b) z pomocy finansowej z tytułu nieprzeznaczenia owoców i warzyw do sprzedaży. 
  
O pomoc mogą ubiegać się wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw oraz uznane organizacje producentów owoców i warzyw, spełniające kryteria wstępnego uznania lub uznania. Status uznania oraz wstępnego uznania od 1 stycznia 2006 r. nadawany jest w Polsce przez marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę grupy lub organizacji producentów. O wstępne uznanie mogą ubiegać się grupy producentów, które nie są w stanie spełnić wszystkich warunków pełnego uznania.

Kryteria wstępnego uznania grup producentów owoców i warzyw
Wstępnie uznana grupa producentów musi spełniać następujące kryteria:
a) minimum 5 członków,
b) produkcja towarowa minimum 50 tys. euro. 
Grupa ubiegająca się o „wstępne uznanie" musi przedstawić plan dochodzenia do uznania. Całkowity czas wdrażania planu nie może przekraczać okresu pięciu lat od daty jego akceptacji.
 
Pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw
1) Pomoc finansowa na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej, wypłacana jest według stawki ryczałtowej na podstawie rocznej wartości produktów sprzedanych grupy, która wynosi:
a) w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku odpowiednio 10%, 10%, 8%, 6% i 4% wartości produktów sprzedanych nie przekraczającej 1 mln euro, lub w pierwszym, drugim, trzecim, czwartym i piątym roku odpowiednio 5%, 5%, 4%, 3% i 3% wartości produktów sprzedanych przekraczającej 1 mln euro,
b) górna wartość pomocy dla poszczególnych grup producentów nie może przekraczać 100 tys. euro za każdy rok realizacji planu dochodzenia do uznania.
2) Pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, wynosi 75 % poniesionych kwalifikowanych kosztów inwestycji, 25% kwalifikowanych kosztów inwestycji grupa producentów pokrywa ze środków własnych.

Kwalifikowanymi kosztami inwestycji są koszty:
1) budowy budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców lub warzyw do sprzedaży - zgodnie z kosztorysem inwestorskim;
2) zakupu budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców lub warzyw do sprzedaży;
3) rozbudowy, przebudowy i remontu budynków oraz budowli, o których mowa w pkt 2, połączonych z ich adaptacją i modernizacją, przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców lub warzyw do sprzedaży - zgodnie z kosztorysem inwestorskim;
4) infrastruktury technicznej i technicznego wyposażenia budynków oraz budowli - zgodnie z kosztorysem inwestorskim;
5) zagospodarowania terenu w zakresie niezbędnym do zapewnienia właściwego dojazdu, eksploatacji i zabezpieczenia inwestycji - zgodnie z kosztorysem inwestorskim;
6) zakupu gruntu przeznaczonego pod budowę budynków i budowli oraz zagospodarowania terenu w części nieprzekraczającej 10 % kwalifikowanych kosztów całej inwestycji;
7) zakupu narzędzi oraz zakupu i instalacji maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania do sprzedaży, w szczególności przeznaczonych do mycia, czyszczenia, sortowania, pakowania lub konfekcjonowania owoców lub warzyw;
8) zakupu środków transportu, w tym środków transportu wyposażonych w chłodnie oraz urządzenia do regulowania atmosfery, z wyłączeniem zakupu samochodów osobowych i innych środków transportu przeznaczonych do przewozu osób;
9) związane z przygotowaniem i realizacją inwestycji, o których mowa w pkt 1 – 8, w wysokości nieprzekraczającej 12% kosztów kwalifikowanych całej inwestycji, obejmujące koszty:
a) przygotowania dokumentacji:
- technicznej,
- ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych i projektów inwestycji,
b) zaświadczeń, pozwoleń, opłat i dokumentacji związanej z ich uzyskaniem,
c) nadzoru urbanistycznego, architektonicznego i budowlanego,
d) usług geodezyjnych,
e) usług dotyczących zarządzania inwestycją.

Kryteria uznania organizacji producentów owoców i warzyw
Organizacje, które posiadają minimum 5 członków oraz osiągają wartość produktów sprzedanych nie mniejszą niż 100 tys. euro, mogą uzyskać status uznania, przyznawany w drodze decyzji administracyjnej przez marszałka województwa właściwego dla siedziby organizacji. Kryteria uznania precyzują pojęcie “organizacja producentów”, przez które rozumie się każdą osobę prawną ustanowioną z własnej inicjatywy producentów w następujących kategoriach produktów:
- owoce i warzywa, 
- owoce,
- warzywa,
- produkty przeznaczone do przetwórstwa,
- owoce cytrusowe,
- orzechy,
- grzyby,
której celem działania jest przede wszystkim:
- planowanie produkcji i dostosowanie jej do popytu, zwłaszcza pod względem jakości i ilości,
- promowanie koncentracji produkcji i wprowadzania na rynek produktów wytwarzanych przez członków organizacji,
- obniżanie kosztów produkcji i stabilizacja cen produktów,
- promowanie zasad i technologii upraw oraz zasad gospodarki ściekami przyjaznych dla środowiska i mających na celu ochronę jakości wody, gleby i krajobrazu oraz zachowanie zróżnicowania życia biologicznego.
 
Pomoc na dofinansowanie funduszu operacyjnego uznanych organizacji producentów owoców i warzyw
Pomoc wspólnotowa Unii Europejskiej dla uznanych organizacji producentów owoców i warzyw udzielana jest na konkretne działania, jakie planuje podjąć organizacja, ażeby spełnić cele stawiane jej przez Unię Europejską. Może ona np. zaplanować zakup urządzeń do sortowania i pakowania podnosząc w ten sposób jakość i wartość handlową produktów, czy rozwijać system informacji rynkowej i prowadzenie badań marketingowych umożliwiających dostosowanie produkcji do popytu. Wszystkie planowane działania muszą zostać ujęte w formie programu operacyjnego, który jest swego rodzaju biznesplanem, a na jego finansowanie musi zostać utworzony fundusz operacyjny. Beneficjentami takiej pomocy są uznane organizacje producentów owoców i warzyw, uznane zrzeszenia organizacji producentów owoców i warzyw, uznane ponadnarodowe organizacje producentów owoców i warzyw oraz uznane ponadnarodowe zrzeszenia organizacji producentów owoców i warzyw.
Organizacje producentów ustanawiają fundusze operacyjne przeznaczone na:
a) finansowanie działań zatwierdzonych w programie operacyjnym,
b) wypłaty z tytułu nieprzeznaczenia owoców i warzyw do sprzedaży nie zamieszczonych w Załączniku II do RR 2200/96 z 28 października 1996 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw oraz dodatki do rekompensat wspólnotowych, wypłacanych z tytułu nieprzeznaczenia do sprzedaży owoców i warzyw zamieszczonych w Załączniku II do RR 2200/96.
Fundusz operacyjny finansowany jest w połowie ze składek członków organizacji oraz w połowie z pomocy finansowej UE. Podstawą określenia wysokości pomocy finansowej na dany rok realizacji programu operacyjnego jest wartość produktów (wytworzonych przez członków organizacji producentów) sprzedanych w okresie referencyjnym.
Kwota pomocy finansowej udzielanej na dofinansowanie funduszu operacyjnego jest równa wysokości składek wpłaconych przez członków organizacji, nie może jednak przekroczyć:
- 4,1% wartości produktów członków organizacji producentów, sprzedanych za jej pośrednictwem oraz
- 50% wydatków zatwierdzonych lub faktycznie poniesionych z funduszu operacyjnego na realizację programu operacyjnego, którakolwiek z tych kwot jest mniejsza.

Pomoc finansowa z tytułu nieprzeznaczenia owoców i warzyw do sprzedaży
System pomocy finansowej z tytułu nieprzeznaczenia do sprzedaży owoców i warzyw zamieszczonych w Załączniku II do RR 2200/96 jest realizowany w 100% z budżetu UE.  Owoce i warzywa nieprzeznaczone do sprzedaży mogą być rozdysponowane na następujące cele:
1) bezpłatna dystrybucja,
2) bezpośrednie skarmianie zwierząt,
3) przetworzenie na spirytus,
4) przetworzenie na paszę,
5) biodegradacja lub kompostowanie.
W ramach tego systemu są dostępne trzy rodzaje pomocy finansowej:
1) rekompensaty finansowe z tytułu nieprzeznaczenia owoców i warzyw do sprzedaży,
2) zryczałtowana kwota kosztów pakowania i sortowania owoców i warzyw nieprzeznaczonych do sprzedaży, będących przedmiotem bezpłatnej dystrybucji,
3) zryczałtowana kwota kosztów transportu owoców i warzyw nieprzeznaczonych do sprzedaży, będących przedmiotem bezpłatnej dystrybucji.